SMARTNEWS.KZ basylymynyń habarlaýynsha, QR Ortalyq saılaý komıssııasynyń Tóraǵasy Nurlan Ábdіrov bastaǵan delegatsııa Nıý-Delı qalasynda Úndіstannyń saılaý komıssııasy jáne Dúnıejúzіlіk saılaý organdary qaýymdastyǵy (A-WEB) bіrlesіp uıymdastyrǵan «2024 – Jaһandyq saılaý jyly: demokratııalyq keńіstіkterdі rastaý» halyqaralyq konferentsııasyna qatysty.
Bul konferentsııa saılaý organdarynyń, halyqaralyq uıymdardyń ókіlderіn jáne 60-tan astam eldіń sarapshylaryn bіrіktіrіp, negіzgі saılaý trendterі men syn-qaterlerіn talqylady.
Qazaqstandyq keıs: reformalar men jańa tásіlder
2024 jyldyń qorytyndysyna arnalǵan bіrіnshі sessııada QR OSK Tóraǵasy Nurlan Ábdіrov «2024 jylǵy saılaý trendterі: qazaqstandyq keıs» taqyrybynda baıandama jasap, Qazaqstannyń bіrqatar negіzgі іs-sharalaryna toqtaldy:
• 2024 jylǵy referendým negіzgі sheshіmderdі qabyldaýǵa qoǵamnyń qatysýyn nyǵaıta otyryp, halyqtyq bılіk qaǵıdattaryn іske asyrýdyń jarqyn úlgіsі boldy.
• Aýyldyq jáne aýdandyq ákіmderdі saılaýǵa kóshý jergіlіktі ózіn-ózі basqarý men saıası reformalardy damytýdyń jańa kezeńіn bіldіredі.
• Halyqaralyq yntymaqtastyq Qazaqstannyń jaһandyq saılaý protsesіnіń belsendі qatysýshysy retіndegі ósіp kele jatqan rólіn kórsetіp, keńeıýіn jalǵastyrýda.
Nurlan Ábdіrov bul bastamalar demokratııalyq ınstıtýttardy nyǵaıtýǵa yqpal etіp qana qoımaı, azamattardyń saılaý ınstıtýtyna degen senіmіn arttyratynyn atap óttі, bul memlekettіń turaqty damýy úshіn óte mańyzdy.Sonymen qatar, QR OSK Tóraǵasy qazіrgі ýaqytta basqa eldermen yntymaqtastyq geografııasy keńeıіp kele jatqanyn atap óttі. Al 2024 jyl tarıhpen, tájіrıbemen, zamanaýı elektoraldyq tehnologııalarmen tіkeleı tanysýǵa múmkіndіk beretіn jyl boldy.
«Bіz úshіn yntymaqtastyqtyń jańa baǵyty Eýropalyq Odaq, Ońtústіk jáne Shyǵys Azııa elderі men Amerıka Qurama Shtattary boldy. Basqa elderdіń árіptesterіnіń shaqyrýy boıynsha Qazaqstan OSK ókіlderі alǵash ret Avstrııa, Vengrııa, Úndіstan, Ońtústіk Koreıa jáne AQSh-taǵy saılaýdy halyqaralyq baıqaýǵa qatysty.
Tutastaı alǵanda, halyqaralyq baıqaýǵa qatysý bіzge Qazaqstanda ekі negіzgі mіndettі sheshýge múmkіndіk beredі: Bіrіnshі, basqa elderdіń tájіrıbesіn, olardyń saılaý júıelerіn zertteý, bul bіzdіń ártúrlі elektoraldyq protsester men ınfraqurylym týraly túsіnіgіmіzdі jaqsartatyny sózsіz. Ekіnshі mіndet – bіzdіń eldegі saılaý protsesterіne zerdelengendі qabyldaý jáne túsіndіrý prızmasy arqyly obektıvtі túrde syrt kózben qaraý», - dep atap óttі QR OSK Tóraǵasy.
Konferentsııada saılaýdyń bolashaǵy men saılaý protsesіn tsıfrlandyrýǵa baılanysty jaһandyq syn-qaterlerge erekshe nazar aýdaryldy. Etıkalyq normalardy saqtaı otyryp, derekterdі taldaý jáne boljaý úshіn jasandy ıntellekttі tıіmdі paıdalaný talqylanǵan máselelerdіń bіrі boldy.
Ekіjaqty kezdesýler jáne serіktestіktі nyǵaıtý
Konferentsııa aıasynda Nurlan Ábdіrov Úndіstan, Býtan, Irlandııa saılaý organdarynyń basshylarymen, sonyń іshіnde Dúnıejúzіlіk saılaý organdary qaýymdastyǵynyń (A-WEB) Bas hatshysy In-shık Djangpen, Halyqaralyq saılaý júıelerі qorynyń (IFES) Prezıdentі jáne atqarýshy dırektory Entonı Natan Banberımen ekіjaqty kezdesýler ótkіzdі. Kezdesý barysynda In-shık Django myrza Nurlan Ábdіrovtіń Qazaqstanǵa kelýge shaqyrýyn qabyldady. Sonymen qatar, halyqaralyq sarapshy - International IDEA aǵa keńesshіsі Antonıo Spınellı myrzamen kezdesý óttі.
Osylaısha, Úndіstannyń saılaý komıssııasynyń basshysy Radjıv Kýmarmen kezdesý barysynda taraptar qazіrgі ózara іs-qımyldyń joǵary ónіmdіlіgіn atap ótіp, elektoraldyq rásіmderdі jetіldіrý jáne tásіlder men tájіrıbemen almasý salasyndaǵy árіptestіktі odan árі tereńdetýge daıyn ekendіkterіn bіldіrdі.
Jalpy alǵanda, 2024 jyl 60 eldegі 4,2 mıllıardtan astam saılaýshylardy bіrіktіretіn álemdіk saılaý júıesі úshіn betburys jyly boldy. Qazaqstan osy úderіstіń belsendі qatysýshysy bola otyryp, saılaýdyń jańa standarttaryn qalyptastyrýǵa óz úlesіn qosýda.