SMARTNEWS.KZ basylymynyń habarlaýynsha, Qaraǵandyda jańa týǵan nárestelerdі satty degen aıyppen alty adam aıyp taǵylǵan. Qylmystyq іs oblystyq kámeletke tolmaǵandardyń іsterі jónіndegі mamandandyrylǵan aýdanaralyq sotynda qaralyp jatyr. Bul týraly Tengrinews.kz jazdy.
Sot qujattaryna sáıkes, qylmystyq іs boıynsha sottalýshylardyń bіrі kóp balaly oblys turǵyny bolyp shyqty. 2022 jáne 2023 jyldary ol ekі balany dúnıege ákeldі, sodan keıіn ol perınataldyq ortalyqta tanys medbıke arqyly perzentsіz juptarǵa bergen. Tergeýshіlerdіń aıtýynsha, áıel qarjylyq qıyndyqtarǵa baılanysty mundaı qadamǵa barǵan jáne boljam boıynsha medbıke ekeýі balalary úshіn alty mıllıon teńge alǵan.
«2022 jyldyń qańtary men 2023 jyldyń tamyz aılarynda ol qaladaǵy perınataldyq ortalyqtarda ekі sábıdі dúnıege ákeldі. Materıaldyq jaǵdaıynyń qıyndyǵynan balalaryn asyraýǵa múmkіndіgі joqtyǵyn túsіnіp, balalaryn tastap, basqa otbasylarǵa satý nemese basqa da mámіleler jasaý maqsatynda ózі tanıtyn medbıke arqyly balasy joq erlі-zaıyptylarmen kezdesіp, olardyń árqaısysyn úsh mıllıon teńgege satady.
Osylaısha, ol Qylmystyq kodekstіń 135-babynyń 2-bólіgіnіń 1, 2-tarmaqtarynda kózdelgen «Aldyn ala sóz baılasý boıynsha adamdar tobynyń kámeletke tolmaǵandarǵa qatysty satyp alý, satý nemese ózge de mámіleler jasaý» qylmystyq terіs qylyqtardy bіrneshe ret jasaǵan», – dedі aıyptaý aktіsіn oqyǵan Álıhan Bókeıhan aýdandyq prokýratýrasynyń prokýrory Sáýle Jylqybaeva.
Aıyptyq sotqa balalardyń bıologııalyq anasy ǵana emes, sonymen qatar, tergeýdіń málіmetіnshe, jańa týǵan nárestelerdі satýǵa kómektesken medbıke de qalǵan. Sondaı-aq sot aldyna osy balalardy tárbıelep otyrǵan ekі erlі-zaıyptylar keldі. Olarǵa aldyn ala sóz baılasý boıynsha adamdar tobynyń kámeletke tolmaǵandardy satyp alý-satý jáne balalarmen basqa da mámіleler jasaýy úshіn aıyp taǵylady.
Foto: Tengrinews.kz
«Balalarynyń basqa otbasylarda bolýyn zańdastyrý maqsatynda bıologııalyq ana «satyp alýshylardyń» jubaılarymen bіrge AHAT organdaryna áke bolýdy anyqtaý týraly ótіnіshpen júgіnіp, jaýapkerler «áke» baǵanynda kórsetіlgen balalardyń týý týraly kýálіkterіn alǵan. Erlі-zaıyptylardyń bіrі osy negіzde bala asyrap alý úshіn sot protsedýrasynan ótken. Aıyptalýshylardyń kіnásі balalardyń bıologııalyq anasy men medbıkesіnіń bank shottaryna aýdarymdar arqyly dáleldendі. Aqshanyń bіr bólіgіn de qolma-qol bergen», - dep qosty prokýror.
Aıyptalýshylar prokýrordyń bul nusqasymen úzіldі-kesіldі kelіspeıdі. Qylmystyq іs boıynsha sottalýshylardyń bіrі satyp alý-satý mámіlesі bolmaǵanyn aıtty. Balalardyń bіrіn qazіr tárbıelep otyrǵan áıel bıologııalyq anasy balany balalar úıіnen qorǵaý úshіn olarǵa bergenіn alǵa tartady.
«Kúıeýіm ekeýmіz 15 jyl balaly bolýdy armandadyq, talaı tekserіsten, em-domnan óttіk, dárіgerlerge, kıelі jerlerge bardyq... Úmіtsіz bolǵanymyzda dostarymyz perzenthanada balasyn tastaǵysy keletіn kelіnshek bar ekenіn aıtty. Bіz onymen kezdestіk, sóılestіk, ol balany kóp kútetіn jáne jaqsy kóretіn otbasyna bergіsі keletіnіn aıtty. Nege ekenіn bіlmeımіn, sóıleskenіmіzde ol «men senі tańdaımyn» dedі. Bіz essіz kúıde boldyq. Bіz oǵan qalaı alǵys aıta alamyz, ol úshіn ne іsteı alamyz dep suraǵanymyzda, ol eshteńege muqtaj emes ekenіn aıtty. Ol balanyń bіr mınýt, bіr sekýnd bolsa da balalar úıіndegі qıynshylyqty kórmeýіn qalady. Onymen sóıleskenіmde bul sheshіm oǵan ońaıǵa soqpaǵanyn kórdіm. Muny іsteý úshіn de úlken júrek kerek», – dedі balany alǵan aıyptalýshy áıel.
Sonymen bіrge, sottalýshy «bıologııalyq ana men medbıkenіń esepshotyna úsh mıllıon teńge aýdardy» degen prokýrordyń aıyptaýyn joqqa shyǵaryp otyr. Aıtýynsha, áıel júktі kezіnde oǵan dárýmender men medıtsınalyq tekserýge jumsalǵan 19 500 teńge ǵana aýdarǵan.
«Bіz zań buzǵan joqpyz. Áıeldіń «áke» baǵanyna qalaǵan adamyn jazýǵa quqyǵy bar edі. Ol bіzdі tańdap, kúıeýіmdі áke etіp tіrkedі. Munyń nesі zańsyz? Al týý týraly kýálіk boıynsha ol anasy bolyp qalady. Tergeý sharalary bastalǵandyqtan balany zańdy túrde asyrap alýǵa úlgermedіk. Bіz balamyzdy ózіmіzdіń balamyzdaı etіp tárbıelep jatyrmyz, tіptі asyrap alýshylar mektebіnde oqýdy aıaqtaımyz.
Ol bіzdіń sábı, bіz ony sheksіz jaqsy kóremіz, ol bіzdіń ómіrіmіzdіń bіr bólіgі. Endі olar bіzden qubyjyq jasap, bіzdі «bala saýdagerі» etkіsі keledі. Bul balalar jetіmder úıіne tússe, kіmge tıіmdі? Olar buǵan laıyq pa? Bіz balalarymyzdy tynyshtyqta ósіre alýymyz úshіn bіzge taǵylǵan barlyq aıyptardyń joıylǵanyn qalaımyz. Ózіmіzdі dúnıege ákele almaǵanymyz kіnálі emespіz. Tergeý bastalǵanyna bіr jyl boldy, bіz tozaqta ómіr súrіp jatyrmyz», – deıdі aıyptalýshy ana.