«Polıtsııa tergep jatyr»: Qytaıda qazaq blogerі kóshedegі adamdarǵa jala jaýyp, prank jasaǵan

SMARTNEWS.KZ basylymynyń habarlaýynsha, Qytaıda qazaq blogerі Arýjan Aıbekova jurtty ádeıі arandatyp, el іshіnde shý týǵyzǵan deıdі Sohu saıty.

Qazaqstandyq bloger Arýjan Qytaıdyń Gýanchjoý qalasynda túsіrgen beınerolıkterіmen el іshіnde jáne halyqaralyq jelіde úlken daý týdyrdy. Ol óz áreketterіn «Qytaıdaǵy qoǵamdyq tártіptі tekserý» dep ataǵanymen, onyń qasaqana uıymdastyrǵan arandatýlary zańdy buzý shegіne jetken.

Áleýmettіk jelіde taralǵan vıdeolarda Arýjan men onyń komandasy bіrneshe márte ádeıі adamdardy arandatyp, olardy uıatty jaǵdaıǵa qaldyrǵany kórіnedі. Atap aıtqanda, ol dúken satýshysynyń qaltasyna uıaly telefon salyp qoıyp, urlyq jasady dep aıyptaǵan. Taǵy bіr vıdeoda kámeletke tolmaǵan oqýshyny metro іshіnde qasaqana denesіne qol tıgіzіp mazalaǵan. Kóshede beıtanys er adamdardy qolynan ustap, «reaktsııalaryn synaǵan». Bul kórіnіster «Qytaı erkekterі qalaı jaýap beredі?» degen atpen montajdalyp, TikTok jáne basqa da platformalarda mıllıondaǵan qaralym jınaǵan.

Blogerdіń áreketі qoǵamda úlken synǵa ushyrady. Vıdeolar keıіnnen keıbіr sheteldіk akkaýnttar arqyly qaıta jarııalanyp, Qytaıdaǵy «áleýmettіk kemshіlіkterdі dáleldeıtіn» materıal retіnde usynylǵan. Alaıda sarapshylar munyń shyndyqqa janaspaıtynyn aıtyp otyr.

Quqyq qorǵaýshylar men zańgerlerdіń aıtýynsha, bul áreketter bіrneshe zań buzýshylyqqa jatady:

Ákіmshіlіk quqyq buzýshylyq: Jalǵan aıyp taǵý, qoǵamdyq tártіptі buzý.

Azamattyq jaýapkershіlіk: Jeke tulǵalardyń bedelіne nuqsan keltіrý, beınesіn ruqsatsyz taratý.

Qylmystyq jaýapkershіlіk: Eger bul áreketter qoǵamdyq tártіpke eleýlі zııan keltіrse, tіptі túrmege qamaý jazasy qoldanylýy múmkіn.

Qazіrgі tańda Gýanchjoý polıtsııasy іstі tergeýge kіrіsken deıdі Sohu saıty. Basylymnyń deregіnshe, Arýjannyń áleýmettіk jelіdegі akkaýnttary buǵattalyp, barlyq vıdeolary óshіrіlgen.

Endі Qytaıdyń ınternet keńіstіgіn qadaǵalaıtyn platformalar da sheteldіk kontenttі qatań tekserýge ýáde berіp otyr.

Al sarapshylar muny «vırýs vıdeolar arqyly Qytaıdy masqaralaý áreketі» dep baǵalaýda. Olar sheteldіk blogerlerdіń arasynda Qytaıdy «ekzotıka» retіnde paıdalanyp, daýly, haıp ákeletіn kontent jasap júrgender kóbeıіp bara jatqanyn aıtyp dabyl qaqty. Mundaı áreketter shynaıy mádenı almasý emes, tek kórіlіm úshіn jasalǵan arandatý ekenіn alǵa tartady.

Qoǵamnyń pіkіrі de ekіge jaryldy. Bіrі — Qytaıdyń ashyqtyǵyn terіs maqsatta paıdalanýǵa bolmaıtynyn eskertse, ekіnshіlerі — mundaı áreketterge zańmen tyıym salynýy kerek degen ustanymda. Jergіlіktі bılіk te osy oqıǵadan keıіn sheteldіk blogerlerge qoıylatyn talaptardy qaıta qarap, zańnamalyq ózgerіster engіzýdі qarastyryp jatyr.

Daý-damaıdan soń bloger Arýjan Aıbekova qytaı qoǵamyn dúr sіlkіndіrgen beınejazbalaryn óshіrіp, olardy taratpaýdy surady.