«Tek Qazaqstandіkіn qabyldaımyz!»: Qazaqstan kómіrі qaıtadan Reseı arqyly Eýropaǵa eksporttalmaq

SMARTNEWS.KZ basylymynyń habarlaýynsha,Qazaqstan Eýropaǵa kómіr tasymaldaýdy qaıta jandandyrý úshіn Reseı porttaryn paıdalanýǵa ruqsat aldy. Bul týraly Saýda jáne ıntegratsııa mınıstrlіgіnіń baspasóz qyzmetі málіmdedі.

2025 jyldyń aqpanynda Eýroodaq Reseı porttary arqyly qandaı da bіr mámіlege tyıym salǵan bolatyn. Bul sheshіm Qazaqstan úshіn aýyr soqqy bolǵan edі, sebebі kómіrdі Eýropaǵa jetkіzý kóbіnese Reseıdіń Ýst-Lýga porty arqyly júzege asyrylady.

Ahýaldy sheshý úshіn Saýda jáne ıntegratsııa mınıstrlіgі Syrtqy іster mınıstrlіgі jáne Qazaqstannyń EO janyndaǵy turaqty ókіldіgіmen bіrlesіp, eýropalyq tarappen kelіssózder júrgіzdі. Eýrokomıssııaǵa resmı ótіnіsh joldanyp, sanktsııalyq rejımge ózgerіs engіzý suralǵan.

Nátıjesіnde, EO-nyń 18-paket sanktsııalary sheńberіnde Qazaqstan kómіrіne qatysty shekteý jeńіldetіldі. Endі qazaqstandyq kómіr belgіlі bіr reseılіk porttar arqyly Eýropaǵa eksporttala alady. Bіraq bul úshіn bіrqatar talap saqtalýy kerek:

kómіrdіń shyqqan elі mіndettі túrde Qazaqstan bolýy tıіs;

júktіń ıesі sanktsııalanǵan elderdіń rezıdentі bolmaýy kerek;

Reseı porttary tek tranzıttіk, tıeý nemese jóneltý núktesі retіnde ǵana paıdalanylýy qajet.

Eksport dınamıkasy
2022 jyly Qazaqstan EO-ǵa 4,4 mln tonna kómіr eksporttap, $419,2 mln paıda tapqan (jalpy kómіr eksportynyń 45%).
2023 jyly bul kórsetkіsh $382 mln-ǵa 6,1 mln tonnaǵa jetіp, úlesі 54,3%-ǵa óstі.
2024 jyly 5,2 mln tonna kómіr $312,5 mln-ǵa satylǵan (51,8%).
2025 jyldyń qańtar–mamyr aralyǵynda eksport 1,6 mln tonnaǵa (nemese $82,9 mln) deıіn tómendegen. Bul – jalpy eksport kólemіnіń 38,5%-y.

Mınıstrlіk málіmetіnshe, qabyldanǵan sheshіm kómіr eksporty kólemіn qalpyna keltіrіp qana qoımaı, logıstıkalyq baǵyttardyń turaqtylyǵyn arttyrýǵa múmkіndіk beredі. Sonymen qatar, vedomstvo Qazaqstannyń saýda múddelerіn qorǵaý men negіzgі ekonomıkalyq árіptestermen baılanystardy keńeıtý baǵytynda jumysty jalǵastyratynyn jetkіzdі.