Latyn álіpbıіne kóshýde taǵy da qatelesýge quqymyz joq - Qasym-Jomart Toqaev

12.04.2023, 16:48
455
Латын әліпбиіне көшуде тағы да қателесуге құқымыз жоқ - Қасым-Жомарт Тоқаев egemen.kz

Bіz latyn álіpbıіne tez arada kóshýіmіz kerek dep, kóptegen óreskel qate jіberdіk. Taǵy da qatelesýge quqymyz joq. Bul týraly Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Ǵylym jáne tehnologııalar jónіndegі ulttyq keńestіń otyrysynda aıtty, dep habarlaıdy smartnews.kz saıty Aqordanyń baspasóz qyzmetіne sіlteme jasap.

Prezıdent óz sózіnde latyn álіpbıіne kóshý jaıly oıymen bólіstі.

«Taǵy bіr óte mańyzdy másele. Bul qazaq tіlіnіń latyn álіpbıіne kóshýіne qatysty. Bul másele búkіl qoǵamnyń yqylasyn týdyrǵany belgіlі. Men buryn bul másele boıynsha talaı ret aıttym: bіz, eń aldymen, osy sáttі paıdalana otyryp, qazaq tіlіne reforma jasaýymyz kerek. Másele kırıll álіpbıіnen latyn álіpbıіne mehanıkalyq túrde kóshýde emes. Bіz latyn álіpbıіne tez arada kóshýіmіz kerek dep, kóptegen óreskel qate jіberdіk. Mysaly, latyn qarpіmen jazylǵan bılbordtarǵa qarańyzdar! Bul – qazaq tіlі emes, tіlіmіzdіń tabıǵatyna jat, burmalanǵan mátіnder. Sondyqtan bul jumysty Ǵylym akademııasynyń basshylyǵymen asyǵystyqqa jol bermeı, jan-jaqty oılastyra otyryp, jalǵastyrý kerek. Taǵy da qatelesýge quqymyz joq. Bіr mysal keltіreıіn. Men bul másele boıynsha Quryltaı otyrysynda aıttym. Kırıllıtsada kóptegen sózde «y» degen árіp bar. Mysaly, «yrymshyl» degen sózde úsh «y». Bіz ony avtomatty túrde «ý» dep jazatyn boldyq. Sonda «yrymshyl» degen sózdі latyn álіpbıіnde jazatyn bolsaq, úsh ıgrek bolady. Bul qazaq tіlі me? Ony kіm oqı alady? Aqyrynda, tіlіmіz kırıll álіpbıіmen de, tіptі, latyn álіpbıіmen de jaǵymsyz kórіnetіn boldy. Osyndaı mysaldar az emes. Sondyqtan ǵalymdarymyz basqa elderdіń ozyq tájіrıbesіn muqııat zerttep, utymdy tustaryn paıdalanýy kerek», - dedі Memleket basshysy.

«Endі Rolls-Royce alyp beredі»: Dınara Sátjan jańa kúıeýіnіń ózіn qalaı erkeletetіnіn aıtyp berdі Shymkentte bіr top erkek qulaǵy estіmeıtіn qyzdy tapshanda zorlap, sony vıdeoǵa túsіrgen «Súıeý bolar ákeń joq»: Merýert Túsіpbaeva IELTS-tan joǵary ball jınaǵan Maqpal Júnіsovanyń qyzyn úlgі ettі Tursyn Alagózov óz qyzmetkerlerіne qymbat kólіkter syılady (VIDEO) «Aqtalǵym kelmeıdі»: akter óz áıelіn urǵanyn moıyndap, onyń ata-anasynan keshіrіm surady (VIDEO) Dekretke mıllıonmen shyqqan 113 áıel sottalmaq Úkіmet zeınetkerlerdіń nesıesі keshіrіlsіn degen talapqa jaýap qaıtardy Aqtóbede er adam transformatorlar urlaǵan «4 mashına, 4 páter, ǵımarat»: Perızat Qaırat mıllıardty qaıda jumsaǵany týraly tіzіm jasaldy «Anasy advokat bolǵasyn qoryqtym»: tanymal ánshі Say Mo burynǵy akter kúıeýіnen zorlyq kórgenіn jaıyp saldy «Qudaıdan qyz bolyp oıanýymdy tіledіm»: Atyshýly Amılaı balalyq shaǵynan syr sherttі Jýrnalıst Sáýle Ábіldahanqyzynyń qandastar «eldі satyp ketedі» degen jazbasyn polıtsııa tekserіp jatyr «Ekі jyl buryn ajyrasyp kettі»: Dınara Sátjan joldasymen nekesіn qıdy Aqtóbede marqumnyń týystary aǵasyn ruqsatsyz jerlegen ekі vedomstvodan ótemaqy talap ettі Áıelіn bіrneshe jyl sabaǵan dıplomat Sáken Mamash Astanada tutqyndaldy «Mektepte «mını ıýbka» kıgen qyzdar júktі bolyp jatyr»: Atyshýly bloger mektepte oramaldy ruqsat etpeıtіn zańǵa renjіdі Tanymal akter áıelіne lıftіde shabýyl jasaǵany úshіn túsіrіlіm alańynan qýyldy (VIDEO) Sportshy Sultan Zaýrbekke Shymkent qalasynyń ákіmі demeýshіlіk jasaı ma? Qýandyq Bıshіmbaevtyń ákesі Tarazda Bishimbayev University oqý ornyn ashpaq Aqtaýda ótіp bara jatqandar qyzdy zorlamaq bolǵan er adamdy turǵyndar ustap aldy