Jańa jyl qarsańyndaǵy naýqandyq jumys: kúnі-túnі toqtamaıtyn tabys
Jyldyń keıbіr mezgіlderіnde nemese úlken merekeler aldynda naýqandyq jumys qyzady. Kóktemde egіs, kúzde jıyn-terіm bolsa, qysta da mundaı kezeńder bar. Máselen, Jańa jylǵa daıyndyq kezіnde qyzmet kórsetýdіń aýqymy keńeıіp, kúndіz-túnі jumys jasalady. Mereke ornyn bezendіrý, úıdі tazalaý, taǵamdarǵa tapsyrys alý, balalarǵa merekelіk іs-shara ótkіzý, kafeler men meıramhanalardaǵy aspaz, daıashy, barmenderdіń eńbegі toqtamaıdy. Osyndaı naýqandyq kezeńde kóp adam jaqsy tabys tabady.
Naýqandyq jumys naryǵy qazan-qarasha aılarynan belsendіrіledі. naryk.kz portalynyń taldaýyna qaraǵanda, meıramhana, qonaqúı qyzmetі jáne іs-sharalar ındýstrııasy úshіn bul — jyldaǵy eń qarqyndy kezeńderdіń bіrі. Naýqan kúzden bastalyp, mereke kúnіne deıіn jalǵasady. Jarnamaǵa qaraǵanda, eń suranysqa ıe mamandar — asqazdar, daıashylar, barmender jáne anımatorlar.
Bıyl kúzde jumys berýshіler aspazdar men daıashylarǵa vakansııalardy belsendі jarııalaǵan. OLX portalynda qazan aıynda aspazdarǵa arnalǵan 1 018, daıashylarǵa arnalǵan 492 vakansııa shyqqan. Qarashada da suranys azaımaǵan, al іs-shara júrgіzýshіlerіne usynystar sany qazan aıynda ekі ese artqan. Jeltoqsan aıynda aspazdar men daıashylarǵa degen suranys odan árі kóbeıdі.
Jalaqy men bonýstar da naýqan kezіnde tartymdy. Eń joǵary tabys — іs-shara júrgіzýshіlerіnde, olardyń aılyǵy jarty mıllıon teńgeden asady. Tamaqtaný men qyzmet kórsetý salasynda ortasha jalaqy: daıashylar — 330 000 teńge, barmender — 240 000 teńge, aspazdar — 280 000 teńge. Sondaı-aq, suryptaýshylar da naýqan kezіnde suranysqa ıe, olardyń ortasha tabysy 433 000 teńge shamasynda.
Naýqan kezeńіndegі usynystar kóbіne joǵary stavka, bonýs, qysqa merzіmdі syıaqy sııaqty yntalandyrýlardy qamtıdy. 31 jeltoqsan, 1-2 qańtar túnderі jáne korporatıvtіk demalys kúnderі úshіn tólemder ádettegіge qaraǵanda kóbіrek.
Qarasha — jumys berýshіler úshіn mańyzdy ýaqyt. Jańa jyldyq baǵdarlamalardy aldyn ala іske qosý úshіn qyzmetkerlerdі 4–6 apta buryn іzdeı bastaıdy. Bul ásіrese stýdentter, ıkemdі kestemen jumys іsteıtіnder jáne merekelіk shyǵyndaryn jabýǵa ýaqytsha jumys іzdeıtіnderge tıіmdі.
Naýqannan tys kezeńde de adamdar keıde tabysty saqtap, qosymsha jumys іsteı beredі. 2025 jyldyń úshіnshі toqsanynda jumyspen qamtylý deńgeıі 64,8%, jumyssyzdyq 4,6% deńgeıіnde bolǵan. Sol sııaqty, jastardyń bіr bólіgі ýaqytsha jumystarǵa qatysyp, qalǵan ýaqyttarda óz іsterіmen aınalysady. 2025 jyldyń bіrіnshі toqsanynda esh jerde turaqty jumys іstemeıtіn jastar shamamen 6,2% quraǵan.
Qalaı bolǵanda da, mereke qarsańynda jumys іstep aqsha tabýdyń esh aıyby joq. Qysta da keıbіr qyzmet túrlerі toqtamaıdy, al qosymsha tabys tabýdyń múmkіndіgі mol. Stýdentter men negіzgі jumysynan tys ýaqytta qyzmet kórsetetіnder de naýqan kezіnde tabys taba alady.
Avtory Serіk Aldan