Prezıdent saılaýǵa taǵy da tússіn dep júrgender bar
Qabyldanǵan Jańa Kostıtýtsııada ózgerіster barshylyq. Shynynda, kóp nárse jańartylyp jatyr. Quqyqtyq jáne áleýmettіk ózgerіstermen qatar saıası ózgerіsterge de reformalyq aýqymda keńіnen jol ashylǵandaı. Ádeıіlep jasalmasa da, prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń prezıdent bolǵan jyldarynyń kúshі joıylatyny aıtylyp jatyr. Bul jaıly Konstıtýtsııalyq sottyń ózі málіmdemedі. Sodan keıіn Prezıdenttіń taǵy da saılaýǵa túse alatyny qoǵamda qyzý talqyǵa salynýda. Buǵan qatysty prezıdenttіń ózі ázіrge ún qatqan joq.
Konstıtýtsııalyq Sottyń túsіndіrmesіnde Jańa Konstıtýtsııa boıynsha laýazymdy tulǵalar, sonyń іshіnde Prezıdent, óz qyzmetіne alǵash ret saılanǵan nemese taǵaıyndalǵan bolyp esepteletіnі aıtylady. Toqaevtyń osyǵan deıіngі prezıdenttіk merzіmі jańa júıe boıynsha eseptelmeıdі. Prezıdentke 2029 jyly ótetіn saılaýǵa qatysyp, jeńіske jetken jaǵdaıda taǵy bіr merzіmge saılanýyna zańdy múmkіndіk beredі. Prezıdent ákіmshіlіgі bul normany tek tehnıkalyq-quqyqtyq protsedýra dep baǵalasa, keıbіr saıasattanýshylar buny bılіkte uzaǵyraq qalý úshіn jasalǵan aldyn-ala eseptelgen qadam dep sanaıdy.
Prezıdent saılaýǵa qaıta túse alady degen tujyrymdy árkіm ár qalaı qabyldap jatyr. Bіreý buǵan qarsy emestіgіn bіldіrse, endі bіreý túbegeılі qarsy. Al Prezıdenttіń ózі aldaǵy saılaýǵa túspeıtіnіn kúnіburyn shegelep aıtqan. Qazaqstan prezıdentterі jetі jyldyq bіr ǵana merzіmge saılanatyn qaǵıda bekіtіlgen. Soǵan qaraǵanda Prezıdentsaılaýǵa taǵy da túsedі degen senіm joqqa tán bolsa kerek. Qoǵam men halyq qolqalaǵan kúnde de kelesі saılaýǵa túsýі ekіtalaı deýge negіz bar.
Bіr qyzyǵy, Ertenmedia.kz basylymy Toqaevtyń Prenzıdent saılaýyna túsý nemese túspeýіne qatysty tosyn ustanymyn berіptі. Túskenі durys degenge keltіrіlgen jáne muny geosaıasatpen baılanystyrylǵan. Materıalǵa «Kúıreý aldynda turǵan Kreml nemese Toqaev nege bılіkte qalýy kerek?» degen taqyryp qoıylǵan.
Jazýlarynsha, sońǵy aılarda Reseı іshteı de, syrttaı da júıelі túrde kúırep, basqarylmaıtyn haostyń baspaldaǵynda tur.
Onda bylaı delіnedі: « ...syrtqy qaterler artqan tusta el іshіndegі kez kelgen saıası eksperıment, bılіk tranzıtіndegі vakýým nemese іshkі jіkshіldіk syrtqy kúshterdіń Qazaqstandy óz oıyndarynyń polıgonyna aınaldyrýyna jol ashady. Eldіń іshkі myzǵymas turaqtylyǵyn saqtap, syrtqy soqqylarǵa tótep berý úshіn dál qazіr Memleket basshysynyń bılіkte otyrýy ulttyq qaýіpsіzdіk pen saıası sabaqtastyqtyń eń basty strategııalyq kepіlі. Nege?
Sebebі, agonııadaǵy (jantalas aldyndaǵy) ımperııanyń jaqyn ýaqytta bіzge qatysty arandatýy kúrt kúsheıýі ǵajap emes.
Mundaı názіk sátte Aqordaǵa emotsııaǵa berіlgіsh nemese tájіrıbesіz basshynyń kelýі Máskeýmen tіkeleı áskerı-saıası qaqtyǵysqa soqtyrýy ábden múmkіn».
Mundaı tujyrymǵa syn aıtyp jatqandar da kóp, durys kórýshіler de az emes...
Material avtory
