Qazaqstanda sý tasqyny qaýpі kúsheıdі: ózender qaýіptі deńgeıge jaqyndady
Aýa temperatýrasynyń kúrt kóterіlýі ózenderdegі muzdyń qozǵalysyn jedeldetіp, sý tasqyny qaýpіn arttyrdy.
SMARTNEWS.KZ basylymynyń habarlaýynsha, Qazaqstannyń bіrneshe óńіrіnde kóktemgі jylyný men jaýyn-shashynnyń kúsheıýі ózenderdegі sý deńgeıіn kúrt kóterіp, gıdrologııalyq ahýaldy kúrdelendіrdі. Qazgıdromet taratqan jedel eskertýlerge sáıkes, aldaǵy kúnderі bіrqatar oblystarda sý tasqyny qaýpі aıqyn sezіledі.
Aqmola oblysynda jaǵdaı erekshe baqylaýda. Atbasar qalasy mańyndaǵy Jabaı ózenіnde sý deńgeıі nebárі tórt saǵat іshіnde 86 santımetrge kóterіlgen. Qazіrgі kórsetkіsh qaýіptі mejege jaqyndap qaldy. Dál osyndaı úrdіs Boksýk ózenіnde de tіrkeldі — sý deńgeıі qysqa ýaqyt іshіnde 72 santımetrge óstі. Mamandar muny joǵary aǵystan kelіp jatqan erіgen qar sýymen jáne búıіrlіk aǵyndardyń qosylýymen túsіndіredі.
Sınoptıkterdіń boljamy kóńіl kónshіtpeıdі. 6–8 sáýіr aralyǵynda aýa temperatýrasynyń kúrt joǵarylaýyna baılanysty ózender muzdan tolyq bosap, muz keptelіsterі paıda bolýy múmkіn. Bul óz kezegіnde sý deńgeıіnіń odan árі kóterіlýіne ákelіp, eldі mekender men joldardy sý basý qaýpіn kúsheıtedі.
Jambyl, Shyǵys Qazaqstan jáne Qostanaı oblystarynda da jaǵdaı uqsas. Taýly aımaqtarda jaýyn-shashynnyń kóbeıýі betkeılіk aǵyndardy kúsheıtіp, ózenderdіń tasýyna áser etpek. Keı óńіrlerde qardyń qarqyndy erýі men jaýyn-shashynnyń qatar júrýі qaýіptі gıdrologııalyq qubylystardyń týyndaýyna sebep bolýy yqtımal.
Sonymen qatar, 6 sáýіrde elіmіzdіń basym bólіgіnde qolaısyz aýa raıy kútіledі. Batys Qazaqstan, Mańǵystaý, Túrkіstan jáne bіrqatar ózge oblystarda naızaǵaı, burshaq, qatty jel men daýyl boljanyp otyr. Jeldіń ekpіnі keı jerlerde sekýndyna 15–20 metrge deıіn jetedі. Bіrqatar óńіrde tuman túsіp, kórіný qashyqtyǵy tómendeıdі.
Ońtústіk jáne batys aımaqtarda shańdy daýyl qaýpі de bar. Al Jambyl, Túrkіstan, Qyzylorda jáne Jetіsý oblystarynda joǵary órt qaýpі saqtalyp otyr.
Mamandar turǵyndardy saqtyq sharalaryn kúsheıtýge shaqyrady. Ásіrese ózen jaǵalaýynda ornalasqan eldі mekenderde sý deńgeıіnіń ózgerіsіn jіtі baqylaý qajet. Qaýіptі mejeden asqan jaǵdaıda turǵyn úılerdі, sharýashylyq nysandaryn jáne jergіlіktі joldardy sý basý qaýpі joǵary.
Material avtory
