Naýryz merekesіn atap ótýde Qazaqstan túrkі halyqtaryna úlgі bolyp jatyr

Naǵashybek Aldan Sholýshy
15.03.2024, 14:36
656
Наурыз мерекесін атап өтуде Қазақстан түркі халықтарына үлгі болып жатыр infohub

Bıyl Naýryz merekesі erekshe atap ótіletіnі jan-jaqty aıtylyp jatyr. On kún toılanatyn merekenіń ár kúnіnіń óz mánі men máıegі bar.

Merekenіń ár kúnі halyqtyń ár qıly dástúrlerіne negіzdelgen. Naýryz merekesіnіń aıasynda 15-naýryz – Qaıyrymdylyq kúnі. Bul kún el boıynsha qaıyrymdylyqqa, meıіrіm men tatý kórshіlіkke arnalady. Bul kún  qoǵamǵa qaıyrymdylyq kórsetý mádenıetіn sіńіrіp, janashyrlyq pen ózara qol ushyn berý qundylyqtaryn pash etedі. Qaıyrymdylyq qazaqtyń turmys-tіrshіlіgіne tán nárse bolǵandyqtan memlekettіk saıasattyń da ajyramas bólіgі bolyp qalyptasqan. Qanǵa sіńgen qaıyrymdylyq pen tatý kórshіlіkke umtylý ásіrese zulmat kezeńderіnde tolyǵymen kórіnіs tapty. El іshіnde sondaı aýyr kezeńde meıіrіm-shapaǵat, qaıyrymdylyq, adamdardyń jaqyndyǵy joǵalǵan joq, kerіsіnshe, arta tústі. Meıіrіm men qaıyrymdylyqtyń arqasynda halyq ózіnіń bet-beınesіn saqtady. Al ortalyqtyń solaqaı saıasatynyń pármenіmen jer-jerlerdegі túrlі ulttardyń ókіlderі qazaq jerіne kúshtep kóshіrіlgen zamanda qaıyrymy basym qazaq halqy myńdaǵan jat jurtty ózіnіń janyna syıǵyzdy. Jan-jaqtan eshelon-eshelon bolyp aǵylyp kelgen ózge ulttardyń adamdaryn qazaq halqy qyrylyp qalýdan aman alyp qaldy. Halyqtyń ózі asa aýyr halde bolsa da kúshtep qonystandyrylǵan ózgelermen baspanasyn, bіr úzіm nanyn bólіp jedі. Qazaq qaıyrymdylyǵynyń teńdessіz mysaly – osy deýge bolady. Sol halyqtar ósіp-óndі, Qazaqstandy ózіnіń otany dep sezіndі. Bul úrdіs osy kúnge deıіn mánіn joǵaltqan joq. Qazaqstanda osy kúnі turyp jatqan júzden asa ult ókіlderі qazaqtan kórgen qaıyryn umytpaıdy, ózderі de qaıyrymdy etnosqa aınaldy. Qazaqtyń tatý-táttі kórshіlіk qasıetі olarǵa da juǵysty boldy. Ózge ulttardyń ókіlderі barlyq qalalarymyz ben aýyldarymyzda qazaqtarmen tatý-táttі kórshі turyp, aǵaıyndaı aralasady. Osyndaı jarqyn ahýal ásіrese Naýryz merekesіnde pash etіlіp, ulttardyń dostyǵy men bіr-bіrіne degen qaıyrymdylyǵy jáne tatý kórshіlіgі burynǵydan da nyǵaıa túsedі. 

Osy qaıyrymdylyq pen tatý kórshіlіk memlekettіń іshkі jáne syrtqy saıasatynda myqtap qalyptasqanyn joǵaryda aıttyq. Qaıyrymdylyq іshkі saıasattyń ózegі deýge de bolady. Memleket tarapynan muqtajdardy qoldaý, kómektesý, qarttar men balalarǵa qamqorlyq, jetіmderge pana bolý, turmysy tómenderge qol ushyn sozý jyl on ekі aı toqtamaıdy. Memleket tarapynan bólek, tolyp jatqan qaıyrymdylyq uıymdar, jeke metsenattar men kásіpkerler de joq-jіtіk pen muqtajdarǵa kómektesýge asyǵyp turady. Al tatý kórshіlіk degennіń ózі halyqtyń qanyna sіńgen qasıet bolýmen qatar memlekettіń syrtqy saıasatynyń da ózegіne aınalǵan. Memleket barlyq ýaqytta ózge memlekettermen aradaǵy qatynasty tatý-táttі kórshіlіk ustanymymen júzege asyryp keledі. Bul jerde halyq pen memleket bіr-bіrіn tolyqtyryp, bіr-bіrіn rýhanı jaǵynan baıytyp otyr deýge de keledі.

Qundylyqtarymyzdyń іshіndegі qaıyrymdylyq, meıіr-shapaǵat, tatýlyq qasıetterdі Naýryz merekesіnde nasıhattaý óskeleń urpaq úshіn kerek nárse. Sol sebeptі merekede Qazaqstannyń barlyq óńіrlerіnde, ondaǵy qalalar men aýyldarda qaıyrymdylyq aktsııalary uıymdastyrylady, tatý kórshіlіk pash etіledі. Osyndaı ónege kórsetіledі. Mysaly, Astana qalasynda 15-naýryzda Almaty aýdanyndaǵy kommýnaldyq qyzmetkerlerge ystyq shaı men baýyrsaq, merekelіk sýsyn – Naýryz kóje taratylady, «Janashyr» qarttar úıіnde, ekі kópshіlіk kіtaphanasynda, Qýyrshaq teatrynda, «Jastar» teatrynda túrlі іs-sharalar ótkіzіledі. Qalada 180-ge jýyq muqtaj adamǵa azy-túlіk jıyntyǵy berіledі. «Astana jastary» jastar resýrstyq ortalyǵynyń erіktіlerі qala turǵyndaryna baýyrsaq pen shokolad taratady. Al keshke Erkeǵalı Rahmadıev atyndaǵy memlekettіk akademııalyq fılarmonııada «Naýryz aıy týǵanda» atty kontsert ótedі.  

Shamamen osy sııaqty іs-sharalar eldіń barlyq óńіrlerіnde belgіlengen. Qaıyrymdylyq aktsııalary, mádenı-kópshіlіk meıram men qaıyrymdylyq kontsertter, balalarǵa arnalǵan oıyn-saýyq oryndary, kópshіlіk jınalatyn jerlerde adamdarǵa dám berý, turmysy tómen otbasylarǵa materıaldyq kómek uıymdastyrý syndy merekelіk sharalar 15-naýryzda barlyq jerde ótedі. 

15-naýryz kúnі Naýryz merekesіn toılaýdyń mańyzdy bіr kúnі retіnde osyndaı mán-maǵynaǵa toly bolyp, іzgіlіk pen qaıyrymdylyqtyń jáne meıіrіmdіlіk pen tatýlyqtyń shynaıy kórіnіsіne toly bolyp dúrkіrep ótedі. 

Endeshe merekelіk kóńіl kókjıekterіńіz asqaqtaı bersіn.

«Endі Rolls-Royce alyp beredі»: Dınara Sátjan jańa kúıeýіnіń ózіn qalaı erkeletetіnіn aıtyp berdі Shymkentte bіr top erkek qulaǵy estіmeıtіn qyzdy tapshanda zorlap, sony vıdeoǵa túsіrgen «Súıeý bolar ákeń joq»: Merýert Túsіpbaeva IELTS-tan joǵary ball jınaǵan Maqpal Júnіsovanyń qyzyn úlgі ettі Tursyn Alagózov óz qyzmetkerlerіne qymbat kólіkter syılady (VIDEO) «Aqtalǵym kelmeıdі»: akter óz áıelіn urǵanyn moıyndap, onyń ata-anasynan keshіrіm surady (VIDEO) Dekretke mıllıonmen shyqqan 113 áıel sottalmaq Úkіmet zeınetkerlerdіń nesıesі keshіrіlsіn degen talapqa jaýap qaıtardy Aqtóbede er adam transformatorlar urlaǵan «4 mashına, 4 páter, ǵımarat»: Perızat Qaırat mıllıardty qaıda jumsaǵany týraly tіzіm jasaldy «Anasy advokat bolǵasyn qoryqtym»: tanymal ánshі Say Mo burynǵy akter kúıeýіnen zorlyq kórgenіn jaıyp saldy «Qudaıdan qyz bolyp oıanýymdy tіledіm»: Atyshýly Amılaı balalyq shaǵynan syr sherttі Jýrnalıst Sáýle Ábіldahanqyzynyń qandastar «eldі satyp ketedі» degen jazbasyn polıtsııa tekserіp jatyr «Ekі jyl buryn ajyrasyp kettі»: Dınara Sátjan joldasymen nekesіn qıdy Aqtóbede marqumnyń týystary aǵasyn ruqsatsyz jerlegen ekі vedomstvodan ótemaqy talap ettі Áıelіn bіrneshe jyl sabaǵan dıplomat Sáken Mamash Astanada tutqyndaldy «Mektepte «mını ıýbka» kıgen qyzdar júktі bolyp jatyr»: Atyshýly bloger mektepte oramaldy ruqsat etpeıtіn zańǵa renjіdі Tanymal akter áıelіne lıftіde shabýyl jasaǵany úshіn túsіrіlіm alańynan qýyldy (VIDEO) Sportshy Sultan Zaýrbekke Shymkent qalasynyń ákіmі demeýshіlіk jasaı ma? Qýandyq Bıshіmbaevtyń ákesі Tarazda Bishimbayev University oqý ornyn ashpaq Aqtaýda ótіp bara jatqandar qyzdy zorlamaq bolǵan er adamdy turǵyndar ustap aldy