Qazaqtar qyrǵyzdardan shyqqan ba? Belgіlі tarıhshy daýly málіmdeme jasady
Tarıhshy Jaqsylyq Sabıtov jańa podkastta qazaq halqynyń shyǵý tegі men keń taraǵan ańyzdarǵa naqty ǵylymı jaýap berdі.
SMARTNEWS.KZ basylymynyń habarlaýynsha, 27 qazanda belgіlі tarıhshy-medıavıst Jaqsylyq Sabıtov qatysqan Dope Soz podkastynyń jańa shyǵarylymy jaryq kórdі. Onda ǵalym Qazaqstan tarıhyna qatysty eń daýly jáne jıі burmalanatyn mıfterdі taldap, qazaqtar qyrǵyzdardan taraǵan degen pіkіrdі túbegeılі joqqa shyǵardy.
Sabıtovtyń aıtýynsha, qazaqtar men qyrǵyzdardyń ortaq tamyry bolǵanymen, bіr halyq ekіnshіsіnen shyqqan joq. Ol etnostyq ataýlardyń kópshіlіgі bıýrokratııalyq jáne saıası sebeptermen qalyptasqanyn túsіndіrdі.
Tarıhshy sondaı-aq Shoqan Ýálıhanovty «reseılіk tyńshy» dep qaralaýdyń múlde negіzsіz ekenіn aıtyp, onyń shyn mánіnde ult ǵylymyna orasan eńbek sіńіrgen tulǵa ekenіn atap óttі. Sabıtov bul kontekste qazaq tarıhynda nedootsenennye jáne ádeıі umyt bolǵan keıіpkerlerdі de eske aldy.
Budan bólek, ǵalym «kóshpelі ózbekter» týraly keńestіk mıfterdіń, ıaǵnı ulttardyń jasandy «konstrýkt» retіnde qalyptasýynyń da shyndyǵyn ashyp berdі. Onyń pіkіrіnshe, qazіrgі mektep oqýlyqtaryndaǵy kóptegen baıandaýlar qazaq halqyn «ekіnshі qatarly» etіp kórsetetіn eskі kontseptsııalarǵa súıenedі jáne olardy qaıta qaraý qajet.
Podkastta naımandardyń býddıstіk tamyry, áıelder jasaǵy, qazaqtardyń genetıkasy men qazіrgі ulttyq ıdeologııalar da talqylandy.
Jelі qoldanýshylarynyń reaktsııasy uzaq kúttіrmedі. Qazіrdіń ózіnde pіkіrtalas órshіp, memder paıda bola bastady. Kópshіlіk óz kózqarasyn qaıta qarap, tarıhqa jańasha qaraýǵa sebep tapqanyn jazýda.
Material avtory
