Eýroodaq ókіlі: Ýkraınany qysa bermeı, Reseıdіń áskerіn qysqartý kerek

SMARTNEWS.KZ basylymynyń habarlaýynsha, Eýropalyq odaqtyń syrtqy saıasat jónіndegі joǵary ókіlі Kaıa Kallas sársenbі kúngі mınıstrler keńesіnde Reseıdіń Ýkraınaǵa qarsy soǵysyn toqtatýǵa baǵyttalǵan dıplomatııalyq áreketterdі talqylady. Ol kez kelgen kelіsіm agressorǵa talap qoıýy tıіs ekenіn málіmdedі.

Kallas AQSh bastapqy usynǵan qujattaǵy Ýkraına úshіn qolaısyz tarmaqtardy synǵa aldy. 28 tarmaqtan turatyn jobaǵa Ýkraınaǵa NATO-ǵa umtylystan bas tartý, baqylanyp turǵan aýmaqty Reseıge berý jáne armııasyn 600 myń adamǵa deıіn qysqartý sekіldі talaptar engіzіlgen.

«Soǵysty bolashaqta qaıtalamaý úshіn shekteý Kıevke emes, Máskeýge baǵyttalýy tıіs. Reseı áskerіne de, áskerı bıýdjetіne de lımıt qoıý qajet. Bıýdjettіń 40%-yn soǵysqa jumsaıtyn el ony qaıta qoldanýǵa talpynady. Al bul barlyǵymyz úshіn qaýіp», — dedі Kallas.

Onyń aıtýynsha, beıbіt kelіsіm kezіnde basty suraq — Reseıdіń qandaı naqty shegіnіs jasaýǵa daıyn ekenі.

Eýropa Ýkraınamen bіrge jospardy qaıta jazyp jatyr

AQSh pen Reseı daıyndaǵan bastapqy jobanyń jarııa bolǵanynan keıіn eýropalyq memleketter Kıevke jańa usynys ázіrleýge kómektesіp jatyr. Jenevadaǵy kelіssózderden soń AQSh pen Ýkraına ózgertіlgen mátіnge keldі, bіraq onyń barlyq tusy álі ashyq jarııalanbaǵan. Reseı jańa nusqamen kelіspeı otyr. Eń kúrdelі tarmaqtar Zelenskıı men Tramptyń jeke kezdesýіne qaldyrylǵan.

EO elderі Ýkraınaǵa armııa qurylymyn óz betіnshe aıqyndaý quqyǵy berіlýі tıіs ekenіn talap etýde. Qazіrgі ýaqytta Ýkraına qarýly kúshterіnіń sany 800–850 myń adam dep baǵalanady.

«Ár memleket óz armııasynyń sanyn ózі belgіleıdі. Ýkraına armııasyn qysqartýǵa ıtermeleý – Reseıdіń qaqpany», — dedі Kallas.

«Pýtın soǵys alańynda maqsatyna jete almady»

Kallas Reseıdіń kelіssózge tek áskerı jolmen nátıjege jete almaǵan soń ǵana kelіp otyrǵanyn atap óttі.

«Reseıdіń toqtaýǵa daıyn ekenіn kórsetetіn esh belgі joq. Olar áskerı qýatyn azaıtpaıdy, kerіsіnshe kúsheıtіp jatyr. Bіz «kórsetіp otyrǵan» emes, naqty kelіssóz ústelіne kelýdі talap etýіmіz kerek», — dedі ol.

Latvııa, Avstrııa jáne basqa elderdіń Syrtqy іster mınıstrlerі de Máskeýge qatysty qysymdy arttyrý qajet ekenіn málіmdedі. Latvııa SIM basshysy Baıba Braje «kúsh arqyly beıbіtshіlіk» strategııasyn qoldaıtynyn aıtty.

EO-nyń ortaq ustanymy

Frantsııa prezıdentі Emmanýel Makron soǵystan keıіn Ýkraınada eshqandaı shekteýsіz, tolyqqandy ásker qalyptastyrý qajet ekenіn atap óttі. Ol tіptі kópultty kúshterdі ýkraın jerіne ornalastyrý ıdeıasyn qaıta kóterdі.

Kallas EO Ýkraınanyń qaýіpsіzdіk kepіldіkterіne eleýlі úles qosatynyn, onyń іshіnde qarjylandyrý, áskerı daıyndyq jáne qorǵanys ónerkásіbіn qoldaý qamtylatynyn aıtty. Bіraq ol basty qaýіptіń qaıdan kele jatqanyn ashyq jetkіzdі:

«Naqty qaýіp — Reseı. Eger agressııa jazasyz qalsa, ol erteń basqa jerde qaıtalanady. Bul ásіrese shaǵyn memleketter úshіn óte qaýіptі».