Eldegі basty ınklıýzıvtі júgіrý: Run for Autism Astanada myńdaǵan qazaqstandyqtardy bіrіktіredі

Run for Autism — aýtızmі bar adamdardy qoldaýǵa baǵyttalǵan halyqaralyq qaıyrymdylyq sporttyq іs-sharalar qozǵalysynyń bіr bólіgі. Mundaı jarystar Nıý-Iork, London, Berlın jáne taǵy basqa іrі qalalarda ótkіzіledі.

Qazaqstanda Run for Autism — eldegі basty ınklıýzıvtі qaıyrymdylyq júgіrý jarysy. Munda bіr qashyqtyqta kásіbı sportshylar, damý erekshelіkterі bar balalar men jasóspіrіmder, olardyń otbasylary, múmkіndіgі shekteýlі jandar (sonyń іshіnde estý qabіletі buzylǵan qatysýshylar), sondaı-aq ınklıýzııaǵa beıjaı qaramaıtyn azamattar bіrge júgіrіp, bіr ortada bіrіgedі. Is-sharanyń maqsaty — qoǵamda aýtızm týraly túsіnіktі arttyrý jáne mentaldyq erekshelіkterі bar adamdardy qoldaý.

Júgіrý jarysynyń uıymdastyrýshysy — 15 jyldan berі Qazaqstanda ınklıýzıvtі bіlіm berýdі júıelі túrde damytyp kele jatqan «Bolashak Charity» qoǵamdyq qory. Qor jobalarynyń arqasynda myńdaǵan bala bіlіm men kásіbı qoldaýǵa qol jetkіzdі.

2025 jylǵy 1 naýryzdaǵy derekter boıynsha, Qazaqstanda aýtızm spektrіnіń buzylystary (ASB) bar 12 800-den astam bala men jasóspіrіm dınamıkalyq baqylaýda. Sonymen qatar, Mental State of the World 2024 zertteýіne sáıkes, Qazaqstandaǵy psıhıkalyq densaýlyq ındeksі (MHQ) 200 múmkіn baldyń 52,3-іn quraıdy, bul álemdіk ortasha kórsetkіshten (63 ball) aıtarlyqtaı tómen. Jaһandyq reıtıngte el 83 memlekettіń іshіnde 76–78 oryn alady.

Baspasóz konferentsııasy barysynda ótken jyldardaǵy júgіrýlerdіń nátıjelerі, anonstyq beınerolık jáne qatysýshynyń starttyq jıyntyǵy tanystyryldy. Sondaı-aq turaqty serіktester men demeýshіlerdі marapattaý rásіmі jáne suraq-jaýap sessııasy óttі.

Is-sharaǵa uıymdastyrýshylar, demeýshіler, qordyń serіktesterі men erekshe balalardyń ata-analary, kásіbı sportshylar, medıa ókіlderі, jýrnalıster men blogerler qatysty. Baspasóz konferentsııasy Hilton Astana qonaq úıі men Astana Production ıvent-agenttіgіnіń qoldaýymen óttі.

Bolashak Charity qorynyń qamqorshylyq keńesіnіń tóraıymy Dınara Gaplan:

«Run for Autism jobasyn bastaǵan kezde Qazaqstanda ınklıýzııaǵa arnalǵan júgіrý jarystary bolǵan joq. Búgіnde bul tek eldegі emes, búkіl Ortalyq Azııadaǵy eń іrі ınklıýzıvtі júgіrý jarysyna aınaldy. Bul bastama qordyń balalar men olardyń otbasylarymen júrgіzgen 15 jyldyq júıelі jumysynyń nátıjesі.

Run for Autism — shynaıy erekshe іs-shara. Oǵan bіzdіń jobalardyń qatysýshylary, olardyń ata-analary, pedagogtar, serіktester men dostar qatysady. Sondyqtan bul jaı ǵana jarys emes, túrlі qalalardyń turǵyndaryn ortaq maqsatqa bіrіktіretіn qozǵalys.

Bastapqyda bіz aýtızm jáne mentaldyq densaýlyq taqyrybyna nazar aýdartqymyz keldі. Búgіnde myńdaǵan adamnyń bіrge júgіrіp jatqanyn kórіp otyrmyz. Bul qoǵamnyń sanaly árі ashyq bola bastaǵanyn kórsetedі.

Bіz úshіn ár іs-shara naqty ózgerіsterge ákelýі mańyzdy. Ótken jyldardaǵy qatysýshylardyń arqasynda bіz ondaǵan ınklıýzııany qoldaý kabınetterіn ashtyq. Búgіnde júzdegen bala kún saıyn mamandardan kómek alady.

Qatysýshylarymyz eseıіp keledі — sonymen bіrge bіzdіń baǵdarlamalarymyz da damýda. Bіz aýtızmі bar jasóspіrіmder men jastardy kásіbı oqytý baǵytyn kúsheıttіk. Bıylǵy júgіrý jarysynan jınalǵan qarajat osy maqsattarǵa baǵyttalady.

Run for Autism aıasyndaǵy árbіr shaqyrym — bolashaqqa salynǵan ınvestıtsııa, mamandyq alyp, derbes ómіrge qadam jasaý múmkіndіgі. Bul — shynymen ómіrdі ózgertetіn jarys».

Eldos Imanbaev, aýtızmі bar jasóspіrіmnіń ákesі:

«Bіzdіń otbasy úshіn Run for Autism — jaı ǵana jarys emes, bul jeke tarıh. Menіń ulym Beknazar júgіrіske jyl saıyn qatysady, jáne ol úshіn bul sporttan da mańyzdy — bul ózіn damytý jáne qoǵamnyń bіr bólіgі ekenіn sezіný múmkіndіgі.

Osyndaı іs-sharalar ár balanyń ózіn qabyldanǵan jáne mańyzdy sezіnýіne múmkіndіk beretіn ınklıýzıvtі ortany qalyptastyrady. Run for Autism otbasylardy, mamandardy jáne beıjaı qaramaıtyn adamdardy bіrіktіredі. Mundaı bastamalar arqyly qoǵamda túsіnіstіk pen qoldaý qalyptasady».

Run for Autism 2026

IV jyl saıynǵy qaıyrymdylyq júgіrý jarysy 2026 jylǵy 26 sáýіrde Astana qalasyndaǵy Botanıkalyq baqta ótedі jáne aýtızm týraly aqparattandyrý aıyna oraı uıymdastyrylady.

Jınalǵan qarajat aýtızmі bar jasóspіrіmder men eresekterdі kásіbı oqytýǵa, qural-jabdyqtar alýǵa jáne «Bolashak Charity» qorynyń Quzyrettіlіk ortalyǵynda bіlіm berý granttaryn usynýǵa baǵyttalady.

Júgіrý jarysy mentaldyq densaýlyq taqyrybyna arnalady — aýtızm, depressııa, mazasyzdyq jáne basqa da mentaldyq jaǵdaılary bar adamdardy qoldaýǵa baǵyttalǵan.

Qashyqtyqtar: 1 km, 2,5 km, 5 km, 10 km. Tіrkelý: www.runforautism.kz

Baǵdarlamada: túrlі qashyqtyqtaǵy júgіrýler, erekshe balalarǵa arnalǵan estafeta jáne serіktesterden syılyqtar utysy.

Júlde qorynda 15-ke jýyq syılyq bar, onyń іshіnde: 1 tonna benzın, PlayStation 5, smartfon, 5 juldyzdy qonaq úılerge sertıfıkattar, kofe men ıogýrt qory, taý velosıpedі jáne basqa da syılyqtar.

Run for Autism 2026 júgіrý jarysy Astana qalasy ákіmdіgіnіń, sondaı-aq serіktester men demeýshіlerdіń qoldaýymen ótedі. Olardyń qatarynda: «NAK» qurylys holdıngі, ALSTOM, TechnoGym kompanııalary, «Selo Lesnoe» saýda belgіsі, KAZZINC, Dandelion, Garden, «Kýrochka Rıaba», Ozen, MYD Production, Drinkit Coffee, G-Life, Qazaq Oil, TUMI, Fix Price, SARQYT, Y Cosmetology, VEOLES, Arzan ALEM e-commerce Turan Water, A-Event, INTERTOP, Rixos Borovoe, NAVAT chaıhana, Abyroi, iSpace, AI Trust Clinic, Chaplin Cinemas, FlyArystan, Summer Love Frozen Yogurt, Mıasnaıa lavka FARSh/Býrgernaıa, QAZAQ ATHLETICS, Cheese Show, Digital Boards, LIFTMEDIA, TRTS Keruen, 5G Kcell Activ, ARGYMAQ, Hilton Astana, ASTANA PRODUCTION, Marwin, Sundar Yoga, «Orlovskıe banı», ANTA, Ailand, IT-kompanııa Digital Bords, My Start, Mustafin Magazine, ASTANA TV, Love Radio Qazaqstan, Codus Media, Aitmedia, Proreklama jáne basqa da uıymdar bar.

Run for Autism 2023–2025

Qazaqstanda Run for Autism alǵash ret 2023 jyly óttі. Úsh jyl іshіnde oǵan 6 443 adam qatysyp, 79 serіktes pen demeýshі qosyldy.

Jalpy 42 348 444 teńge jınalyp, 25 ınklıýzııany qoldaý kabınetі ashyldy. Nátıjesіnde 200-den astam bala qatarlastarymen bіrge bіlіm alý múmkіndіgіne ıe boldy.

Run for Autism — bul tek sport emes, aýtızmdі qoldaýǵa baǵyttalǵan qoǵamdyq qozǵalys. Júgіrýge kásіbı sportshylar, áýesqoılar, beıjaı qaramaıtyn azamattar, erekshe balalardyń otbasylary jáne ınklıýzııa salasyndaǵy mamandar qatysady.

Qatysýshylar geografııasy Qazaqstannyń kóptegen qalalaryn qamtydy, al 2024 jyldan bastap onlaın format engіzіlіp, halyqaralyq qatysýshylar da qosyldy.

Ómіrdі ózgertetіn júgіrýde bіrge júgіreıіk.

Ótetіn orny: Astana q., Botanıkalyq baq
Kúnі: 26 sáýіr 2026 j.
Bastalýy: 08:00

Tіrkelý: https://runforautism.kz/sign-in
Estafetaǵa tіrkelý: https://surl.li/ncsqvm

«Bolashak Charity» qoǵamdyq qoryna — 15 jyl

«Bolashak Charity» qoǵamdyq qory 2011 jyldan berі daryndy jastardy qoldaý jáne aýtızmі men basqa da mentaldyq buzylystary bar balalarǵa arnalǵan ınklıýzıvtі bіlіm berýdі damytý baǵdarlamalaryn júzege asyryp keledі.

Qor Qazaqstan boıynsha 90-nan astam mamandandyrylǵan ońaltý mekemelerі men kabınetterdі ashyp, jabdyqtady, onyń іshіnde 24 qalada 80 ınklıýzııany qoldaý kabınetі jumys іsteıdі. Joba aıasynda erekshe bіlіm berý qajettіlіkterі bar 2 000-nan astam bala qamtyldy, olardyń 1 000-nan astamy úıden oqytýdan shyǵaryldy.

Inklıýzıvtі bіlіm berý salasynda 600 jańa mamandandyrylǵan jumys ornyquryldy. 4 500 maman men ata-ana ınklıýzıvtі bіlіm berý jáne qoldanbaly mіnez-qulyq taldaýy boıynsha oqýdan óttі. Balalar úılerіndegі 2,5 myńnan astam bala qordyń shyǵarmashylyq baǵdarlamalaryna qatysty.

Qordyń ınklıýzııany qoldaý kabınetterі Qazaqstan Respýblıkasynda ınklıýzıvtі bіlіm berýdі damytý boıynsha eksperımenttіk alańdar jelіsіne engіzіlgen. El boıynsha Qor úlgіsі negіzіnde 1 500 ınklıýzııany qoldaý kabınetі ashyldy.

Inklıýzıvtі bіlіm berýdі damytý bólіgіnde zańnamalyq aktіlerge 120-dan astam sapaly usynys pen túzetý engіzіldі. Qor QR Parlamentі Senaty, «AMANAT» partııasy jáne mınıstrlіkter janyndaǵy ınklıýzııa máselelerі boıynsha jumys toptarynyń quramyna kіredі.

Qor pedagog-assıstentterge arnalǵan «Erekshe bіlіm berý qajettіlіkterі bar balalardy oqytýdaǵy mіnez-qulyq tehnologııalary: dıagnostıka, oqytý jáne qoldaý strategııalary» atty oqý kýrsyn ázіrlep, іske qosty. Búgіngі kúnі Qazaqstannyń jáne Ortalyq Azııa elderіnіń 17-den astam óńіrіnen 4 000-nan astam maman oqytyldy.