RUS
Даудың туындауына 45 миллион теңге қарыз туралы тартыс себеп болды. Алимовтың нұсқасына сай, Қабылбекова бұл соманы қайтармаған. Ал әйелдің сөзінше, қарыз толық өтелген, бұл банк үзінділері мен төлем ордерлерімен расталған, олар сотқа ұсынылған.
Соған қарамастан, Алматы қаласы Бостандық аудандық сотының судьясы Раушан Тұрсынбаева талапкердің пайдасына шешім шығарды. Қаулыда жауапкер «қарыздың қайтарылғанын дәлелдейтін ресми айғақтар ұсынбады» деп жазылған. Тіпті орындалған төлемдер де «қайтарымсыз көмек» ретінде бағаланды.
«Бұл – абсурд, – дейді Қабылбекова. – Алимов нотариуске жалған мәлімет беріп, некеде еместігін айтқан. Ал ол кезде ол некеде болған. Сот нақты дәлелдерді елемеді».
2025 жылдың 27 маусымында Жамбыл облысы Тараз қалалық соты Сатаева Айнұр Есенханқызы атынан қаралған іс бойынша Алимовтың 45 миллион теңгені «негізсіз байып алу» ретінде өндіріп алу туралы талабын қанағаттандырусыз қалдырған. Судья Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексінің 960-бабына сүйеніп, затты қайтаруды талап етуші адам оның сыйлық немесе қайырымдылық ретінде берілмегенін дәлелдеуі керек деді.
«Ал қарыз міндеттемелері болған жағдайда қандай қайырымдылық туралы әңгіме болуы мүмкін?» – дейді Қабылбекова.
Сот ақшаның меншік иесінің еркімен еркін берілгенін, яғни негізсіз байып алу белгілері жоқ екенін анықтаған.
Сот шешімі шыққаннан кейін Қабылбекованың жалғыз табыс көзі – зейнетақысының 50 пайызы өндіріп алына бастады. Бұған қоса, судья Тұрсынбаева оның жүргізуші куәлігін шектеді, бұл оның күнделікті өміріне ауыр соққы болған.
Шешім заңды күшіне енді. Қабылбекова кассацияны күтуде.
«Оптимед» назарда: медицина мен соттарға көлеңке түсті
Бұрынғы ерлі-зайыптылар арасындағы дау «Оптимед» басшысының қатысуымен кең ауқымды схеманың бөлігі болуы мүмкін.
Кәсіпкер Бақытжан Бектеновтың айтуынша, Алимов таныстары мен серіктестерінен қомақты қаржы алып, кейін оларды сот арқылы жалған қарыз ретінде қайта рәсімдеген. Оның өзі де сондай схеманың құрбаны болғанын айтады: Алимов одан 139 миллион теңгені «қарыз» ретінде талап етіп, есепшоттары мен мүлкіне тыйым салдырған.
«Алимов “Оптимед” пайдасынан “көмек” ұсынып жүріп, кейін адамдарды сотпен тұншықтырады», – дейді Бектенов.
Ол «Оптимед» клиникасының міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру қоры арқылы мемлекеттік тапсырыстар алып отырғанын алға тартады.
«Мұндай көп ақша қайдан келді? Ол қалай жұмсалып жатыр? Тиісті органдар тексеруі тиіс», – дейді кәсіпкер.
Алимовтың адвокаты пікір білдіруден бас тартты, себебі сот шешімдері әлі заңды күшіне енбеген.
Айгүл Қабылбекованың айтуынша, ерлі-зайыптылар арасындағы қарыз міндеттемелері жалпы 110 миллион теңгені құраған. Оның 82 миллионы қайтарылғанын банк құжаттары дәлелдейді. Яғни, нақты қалған қарыз 28 миллион теңге. Бірақ Алимов сотқа 45 миллион теңгеге талап қойып, оны да ұтқан. Сонымен қатар нотариус арқылы тағы 65 миллион теңгеге орындаушылық жазба рәсімдеткен.
«Сөйтіп, 110 миллион теңгені екі рет өндіріп отыр, – дейді Қабылбекова. – 82 миллионды өтедім, 28 миллион қалды. Бірақ ол сот пен нотариус арқылы қайтадан 110 миллионды талап етіп отыр. Бұл құқықты өрескел теріс пайдалану».
Қабылбекова орындаушылық жазбалар туралы тек шоттары бұғатталғаннан кейін білгенін айтады, өзіне ешқандай хабарлама келмеген. Оның сөзінше, нотариус Жамалова Аида Ташполатқызы құжаттарды оның қатысуынсыз рәсімдеген.
Қабылбекова ерекше назар аударып отырған мәселе – «ЦентрКредит» банкінің Тараз филиалы және оның қызметкері Долгерт Д.П. Ол бастапқыда жалған мәліметтер беріп, кейін сөзінен бас тартқан. Қабылбекова бұл қызметкерге қатысты шағым жазғанымен, ішкі тексеріс болмаған.
«Құжаттарда 45 миллион теңге көрсетілген, бірақ іс жүзінде маған 20 миллион ғана аударылды. Кейін “күтпеген жерден” тағы 10 миллион пайда болды. Менің ойымша, Алимов банк қызметкерін сатып алып, соманы қолдан өсірген. Бұл – таза алаяқтық», – дейді ол.
Сот жүйесі күдік тудырады
Бектенов пен Қабылбекова судья Раушан Тұрсынбаева (Алматы, Бостандық ауданы) мен Сатаева Айнұр Есенханқызы (Тараз қалалық соты) шығарған шешімдердің объективтілігіне күмән келтіреді.
Олар басқа процестерде судья Баймағамбетова С.А. (Астана қаласы ауданаралық соты) мен Қамзиева Г.Е. (Тараз қалалық соты) бірдей істерді жан-жақты қарағанын атап өтті.
«Оптимед» ісі жеке даудан асып, сот шешімдерінің ашықтығы, нотариустардың рөлі және медицина саласындағы мемлекеттік тапсырыстарды бақылау мәселелерін көтереді.
Бектенов прокуратура мен полицияға алаяқтық фактісі бойынша шағымданбақ.
«Бұл менің 139 миллионым ғана емес. Бұл жүйеге деген сенім туралы. Соттарда әлі қанша “ауадан жасалған” талаптар жүр?» – дейді ол.
Қабылбекова да үн қосты:
«Менің өмірімді өтірікпен ойрандатуға жол бермеймін. Соңына дейін күресемін».
Енді не болмақ?
«Оптимед» ісі Бас прокуратура мен Жоғарғы сотқа дабыл болуы тиіс. Елімізде «қарыз схемаларына» шағымданатындардың қатары көбейіп келеді: борышкерлер аяқ астынан кредиторға айналып жатқан жағдайлар жиілеген.
Мұндай істерді тексеру сот жүйесінің адалдығына сын болмақ.