Неліктен Жамбыл облыстық соты миллиондаған теңге қарызға қатысты істі қайтадан кейінге қалдырды

Сот отырысына судья Асылбек Г.А. төрағалық етті. Сот алқасының құрамында судьялар Тасыбаев Д.Е. және Жаманқұлов Е.Б. болды, хатшы қызметін Жүнісбекова атқарды. Бұл жолы да сот алқасының құрамы өзгерген. Істі қарауға бұрынғы судья Абаеваның орнына Жаманқұлов қатысқан. Қабылбекованың айтуынша, мұндай өзгерістер тараптарға алдын ала хабарланбастан бірнеше рет болған.

Денсаулығы нашарлап, қан қысымы 180/100 болғанына қарамастан, зейнеткер өз сөзін жалғастырды. Ол 15 жылдық некесі, психологиялық қысым көргені, бұрынғы жұбайынан кеткені және арада бірнеше жыл өткен соң оның өзіне жалпы сомасы 110 миллион теңгені құрайтын төрт қарыз шарты бойынша талап қойғаны туралы айтты. Қабылбекованың сөзінше, ол 82 миллион теңгені қайтарып берген, ал қалған 28 миллион теңгені дау сотқа жетпеген жағдайда төлеуге дайын болған.

Сот процесінің өтуіне қатысты ескертулер

Қабылбекованың айтуынша, сот отырысы барысында судья Асылбек тараптарға әртүрлі көзқарас танытқан. Оның сөзінше, адвокат Тәжібаевтың сөз сөйлеуі кезінде сот іс барысына көп араласпаған, ал өзінің түсініктемелерін бірнеше рет сұрақтармен бөліп, ойын толық жеткізуге мүмкіндік бермеген.

Сонымен қатар, өз уәждерін айтқаннан кейін зейнеткер әкімшілік жауапкершілікке тартылу мүмкіндігі туралы ескерту алған.

«Мен барлық соттарды жеңіп жүрмін, енді бұл тегін көмек емес екенін сен дәлелде», – деген сөзді адвокат Алимовтың өкілі Тәжібаев сот отырыстарының бірінен кейін айтқанын Қабылбекова жеткізді.

Қабылбекованың айтуынша, сот отырысы басталмай тұрып-ақ қорғаушы тарап сот кабинеті арқылы өтініштер мен құжаттарды жібере алмаған. Оның сөзінше, сот чаты түрлі себептермен бұғатталған, бұл өтініштер мен процессуалдық құжаттарды уақытында ұсынуға кедергі келтірген.

Сот шешімдеріндегі «таңғаларлық» айырмашылықтар

Айгүл Қабылбекова әртүрлі соттардың бір ақшаға қатысты әртүрлі шешім шығарғанын тағы да атап өтті:

• Бостандық аудандық сотының судьясы Раушан Тұрсынбаева (Алматы қаласы) бұл қаражатты қайтарымсыз материалдық көмек деп таныған;
• Тараз қалалық сотының судьясы Айнұр Сатаева оны қайырымдылық деп бағалаған;
• Жамбыл облыстық сотының судьясы Жанна Абаева бұл қаражатты даулы ақша ретінде қарастырған.

Сонымен қатар, Қабылбекованың айтуынша, судья Ләззат Мамекова оның зейнетақысынан ұсталған 1,6 миллион теңге қаражатты қайтару мәселесін қарағанда, тек 183 мың теңгесін қайтарған.

Кассациялық соттың шешімі

Қабылбекова әділ деп санайтын жалғыз сот шешімі – Астана қаласының кассациялық сотының қаулысы.

Судьялар Майшыбаев Ч.И., Бақытжанова А.А. және Ибрагимова М.Н. қарыз өтелді деп танып, төменгі соттардың шешімдерін жойған.

Сот отырысы кезінде зейнеткер бұл сот алқасына, сондай-ақ өз өкілдері Ерболат Еримбет пен Аяна Молдбибеваға көпшілік алдында алғыс білдірді.

Іс неге қайта кейінге қалдырылды?

Іс материалдарында салыстыру актілері, төлем тапсырмалары, есеп кестелері және басқа да дәлелдер болғанына қарамастан, сот алқасы істі қарауды 2026 жылғы 29 шілдеге сағат 17:30-ға қалдыру туралы шешім қабылдады.

Ресми себеп ретінде жеке сот орындаушысының 126 787 теңге көлеміндегі шығындары бойынша қосымша жазбаша есеп ұсыну талабы көрсетілді. Есеп атқарушылық өндірістер бойынша жеке-жеке бөлінуі тиіс болған.

Алайда дәл осы шешім Қабылбекованы қатты таңғалдырған.

Оның айтуынша, жүргізілген есеп мәселесін жеке сот орындаушысы да, өзі де бірнеше рет түсіндірген. Соған қарамастан, сот талапкердің пікірінше, толық түсіндірілген жағдайларға қайта оралған.

«Мен басқа қаладан келемін. Денсаулығым жоқ... Неге кейінге қалдыру керек?» – деп Қабылбекова сот алқасына жүгінген. Алайда төрағалық етуші судья отырысты кейінге қалдыру туралы шешімін өзгертпеген.

Ашық қалған сұрақтар

Қабылбекованың пікірінше, қажетті құжаттар электронды істе бар, салыстыру актілеріне қол қойылған, есептер сотқа ұсынылған болса, процестің не үшін қайта кейінге қалдырылып отырғаны түсініксіз.

Оның айтуынша, сот орындаушысы да, өзі де егжей-тегжейлі түсіндірген мәселелердің қайта қаралуы да сұрақ туғызады.

Сонымен қатар ол отырыс алдында сот чатының бұғатталғанына және процеске қатысушыларға алдын ала хабарланбастан сот құрамының бірнеше рет өзгергеніне назар аударды.

Сұрақ туғызған байлық

Қабылбекова өз қарсыласы Алимовтың мүліктік жағдайы мәселесін де қайта көтерді.

Оның айтуынша, құны шамамен 1,28 миллиард теңге болатын зәулім үйдің көпшілікке көрсетілуі, өзін теңгемен есептегенде миллиардер ретінде таныстыруы және күніне 2 миллион теңге табыс табатыны туралы мәлімдемелері қоғам қызығушылығын тудырады.

Сонымен қатар, зейнеткердің айтуынша, Алимов міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесімен (ӘМСҚ) байланысты, сондықтан мұндай ірі капиталдың шығу тегін қосымша тексеру қажет деп есептейді.

Қабылбекова бұл жағдайды біреудің байлығына қызғанышпен қарау емес, қаражаттың шығу тегінің ашықтығын қамтамасыз ету мәселесі деп түсіндіреді. Оның пікірінше, құзырлы мемлекеттік органдар бұл жағдайларға құқықтық баға беруі тиіс.

Айгүл Қабылбекова сөзін өмір жолында кездескен санаулы кәсіби мамандарға тағдырға алғыс айтумен және Жоғарғы сот Тараз соттарында болып жатқан жағдайларға назар аударар деген үмітпен аяқтады.

Тараз үстіндегі таңғы тұман секілді әділдік те кейде пайда болып, кейде жоғалып кетеді. Бірақ Айгүл Қабылбекова сияқты әйелдер бар кезде оның жүзеге асу мүмкіндігі әлі де бар.

Соттағы күрес жалғасуда

Айгүл Қабылбекова үшін бұл процесс баяғыда қарапайым азаматтық дау болудан қалған. Оның айтуынша, бұл – анық нәрсені дәлелдеу құқығы үшін күрес: қайтарылған қарызды «сыйлыққа» айналдыруға болмайды, ал өз міндетін орындаған адам оны соттарда жылдар бойы дәлелдеуге мәжбүр болмауы тиіс.

Келесі сот отырысы 2026 жылғы 29 шілдеге белгіленген. Сол күні бұл оқиғаның аяқталуға жақындайтыны немесе зейнеткердің соттағы ұзақ күресі тағы жалғасатыны белгілі болады.