RUS
SMARTNEWS.KZ басылымының хабарлауынша,Қазақстан Еуропаға көмір тасымалдауды қайта жандандыру үшін Ресей порттарын пайдалануға рұқсат алды. Бұл туралы Сауда және интеграция министрлігінің баспасөз қызметі мәлімдеді.
2025 жылдың ақпанында Еуроодақ Ресей порттары арқылы қандай да бір мәмілеге тыйым салған болатын. Бұл шешім Қазақстан үшін ауыр соққы болған еді, себебі көмірді Еуропаға жеткізу көбінесе Ресейдің Усть-Луга порты арқылы жүзеге асырылады.
Ахуалды шешу үшін Сауда және интеграция министрлігі Сыртқы істер министрлігі және Қазақстанның ЕО жанындағы тұрақты өкілдігімен бірлесіп, еуропалық тараппен келіссөздер жүргізді. Еурокомиссияға ресми өтініш жолданып, санкциялық режимге өзгеріс енгізу сұралған.
Нәтижесінде, ЕО-ның 18-пакет санкциялары шеңберінде Қазақстан көміріне қатысты шектеу жеңілдетілді. Енді қазақстандық көмір белгілі бір ресейлік порттар арқылы Еуропаға экспорттала алады. Бірақ бұл үшін бірқатар талап сақталуы керек:
көмірдің шыққан елі міндетті түрде Қазақстан болуы тиіс;
жүктің иесі санкцияланған елдердің резиденті болмауы керек;
Ресей порттары тек транзиттік, тиеу немесе жөнелту нүктесі ретінде ғана пайдаланылуы қажет.
Экспорт динамикасы
2022 жылы Қазақстан ЕО-ға 4,4 млн тонна көмір экспорттап, $419,2 млн пайда тапқан (жалпы көмір экспортының 45%).
2023 жылы бұл көрсеткіш $382 млн-ға 6,1 млн тоннаға жетіп, үлесі 54,3%-ға өсті.
2024 жылы 5,2 млн тонна көмір $312,5 млн-ға сатылған (51,8%).
2025 жылдың қаңтар–мамыр аралығында экспорт 1,6 млн тоннаға (немесе $82,9 млн) дейін төмендеген. Бұл – жалпы экспорт көлемінің 38,5%-ы.
Министрлік мәліметінше, қабылданған шешім көмір экспорты көлемін қалпына келтіріп қана қоймай, логистикалық бағыттардың тұрақтылығын арттыруға мүмкіндік береді. Сонымен қатар, ведомство Қазақстанның сауда мүдделерін қорғау мен негізгі экономикалық әріптестермен байланыстарды кеңейту бағытында жұмысты жалғастыратынын жеткізді.