RUS
SMARTNEWS.KZ басылымының хабарлауынша, Алматыдағы Түрксіб аудандық сотында 2019 жылғы Bek Air апатына қатысты сот процесі жүріп жатыр. Fokker 100 ұшағының апаты 12 адамның өмірін қиған. Сол күні бортта болған екі пилот — Марат Муратбаев пен Миржан Мулдакулов — апатта көз жұмса да, негізгі айып дәл соларға тағылған.
Айып: мұздануға қарсы өңдеуді жүргізбеген
Тергеу нұсқасы бойынша, пилоттар ұшар алдында ұшақтың қанаттарын мұздануға қарсы сұйықтықпен өңдемеген. Бұл әрекетсіздік апаттың басты себебі ретінде аталды. Прокуратура өкілдері олардың шешімін компания ішіндегі қауіпсіздікті емес, үнемділікті алға қоятын саясатпен байланыстырды.
Сонымен қатар, прокурорлар пилоттардың біліктілігін төмен бағалап, Муратбаевтың ұшу кезінде ми белсенділігі бәсең болғанын, бұған қан қысымын реттейтін дәрілер әсер етуі мүмкін екенін айтты.
Соттағы келеңсіздіктер: прокуратура дайын емес
Судья Дастан Алмагамбетов прокурордың дайын еместігін сынға алып, тергеу материалының бір дискісін бірнеше сағат іздеуге мәжбүр болғанын еске салды. Прокурор Нуржан Қайратұлы бұл жағдай қайталанбайды деп уәде етті.
Адвокаттардың қарсылығы: сарапшыларға сенім жоқ
Қорғаушылар сараптама қорытындыларындағы қайшылықтарға назар аударып, сарапшылардың сотта жауап беруін талап етті. Мысалы, бір құжатта бір сұйықтық қолданылған делінсе, соңғы есепте мүлде басқа зат көрсетілген.
Сондай-ақ, адвокаттар ұшақ алдында ұшып кеткен Air Astana лайнерінің қалдырған ауа толқыны — апатқа әсер еткен фактор болуы мүмкін екенін айтты. ІКАО ережесі бойынша аралық 3 минут болуы тиіс, ал нақты жағдайда ол 1 минут 46 секунд қана болған.
Мұратбаевтың соңғы сөздері мен экипаж әрекеттері
Сотта екінші пилот Миржан Мулдакуловтың қайтыс болғанға дейін берген жауабы оқылды. Ол рейске дайындық штаттық режимде жүргенін айтып, ұшақтың сыртқы бөлігін визуалды тексергендерін, тек стабилизаторды ғана мұзға қарсы сұйықтықпен өңдегенін айтқан. Ұшақтың ұшу кезінде басқаруға жауап бермей, өздігінен әрекет еткендей болғанын, стабилизатор «өз бетімен өмір сүріп жатқандай» көрінгенін жеткізді.
Ұшу тоқтатылмаған себебі – «шешім жылдамдығынан» асып кеткеннен кейін тоқтату қауіпті саналатын ереже болған.
Келесі сот отырысы — 7 тамызда. Сот процесі әрі қарай жалғасуда. Апаттың нақты себептері мен Bek Air-дің ішкі тәртібі терең тексерілуде.