RUS
SMARTNEWS.KZ басылымының хабарлауынша, Сенат «Жасанды интеллект туралы» және оған ілеспе заң жобаларын қайта қарау үшін Мәжіліске қайтарды. Бұл шешім Экономикалық саясат, инновациялық даму және кәсіпкерлік комитетінің қорытындысы негізінде қабылданды.
Комитет мүшелерінің пікірінше, заң жобаларындағы бірқатар нормалар нақтылауды қажет етеді. Әсіресе жасанды интеллект жүйелерінен келетін қауіп пен жауапкершілік мәселелері қайта қаралуы тиіс.
Сенатор Бибігүл Аққожинаның айтуынша, құжатты қабылдауға асығуға болмайды, себебі ол елдің құқықтық және технологиялық жүйесіне тікелей әсер етеді.
«Жасанды интеллектті енгізу тек инновациялық емес, сонымен қатар адам мен қоғамның қауіпсіздігі тұрғысынан да күрделі мәселе. Сондықтан тәуекелдерге жауапкершілікті тек ерікті емес, міндетті сақтандыру тетігімен бекіту қажет», – деді Аққожина Сенат отырысында.
Сенат Мәжіліс қабылдаған нұсқада тек ерікті сақтандыру түрі қарастырылғанын сынға алып, оны міндетті сақтандырумен толықтыруды ұсынды. Бұл түзету жасанды интеллект жүйелерінен келуі мүмкін зиянның орнын толтыруды қамтамасыз етуге бағытталған.
Сонымен қатар, Сенат «тәуекелдер анықталған жағдайда тек зиянды азайту жеткіліксіз» деп есептейді. Депутаттар жасанды интеллект жүйелерінің иелері зиянның алдын алуға бағытталған нақты шаралар қабылдауы тиіс деп ұсынды.
Заң жобасы жалпы алғанда жасанды интеллектті қауіпсіз және этикалық енгізуге, жеке тұлғалардың құқықтары мен деректерін қорғауға бағытталған. Құжатта ЖИ жүйелерін қауіп дәрежесі, дербестік деңгейі және пайдалану режимі бойынша жіктеу қарастырылған.
Сондай-ақ жобада жасанды интеллект арқылы жасалған контентті міндетті түрде таңбалау, биометриялық деректерді рұқсатсыз пайдалану мен адам мінез-құлқын манипуляциялауға тыйым салу көзделген.
Сенатор Аққожина өз сөзінде бұл заң елдегі цифрлық трансформацияның маңызды кезеңі екенін де атап өтті:
«Біз цифрландыруды қолдаймыз, бірақ ол адамның құқығы мен қауіпсіздігін көлеңкеде қалдырмауы керек. Әрбір инновация – жауапкершілік», – деді ол.
Сонымен қатар, Сенат цифрландыру мен дербес деректерді қорғауға қатысты түзетулерді де Мәжіліске қайтарды. Бұл өзгерістер ақпараттық қауіпсіздікті күшейтуге, деректерді иесіздендіруге және жасанды интеллект көмегімен жасалған материалдарды міндетті түрде белгілеуге бағытталған.
Комитет төрағасы Сүйіндік Алдашев заң жобаларының Қазақстанның цифрлық даму саясаты үшін стратегиялық маңызы бар екенін айта келе, оларды қабылдамас бұрын барлық құқықтық және техникалық тұстарын нақтылау қажеттігін жеткізді.