Gemini North телескопы «Кристалл шар» тұмандығын түсіріп алды
Ғалымдар өліп бара жатқан жұлдыз айналасындағы ерекше ғарыштық құрылымды суретке түсірді.
SMARTNEWS.KZ басылымының хабарлауынша, Гавайиде орналасқан Gemini North телескопы Тауешкі шоқжұлдызы бағытында орналасқан «Кристалл шар» деп аталатын планетарлық тұмандықты (NGC 1514) тіркеді. Бұл нысан Жерден шамамен 1500 жарық жылы қашықтықта орналасқан.
Суретте өліп бара жатқан қос жұлдыз жүйесінің соңғы эволюциялық кезеңі көрініс табады: жұлдыз сыртқы газ қабаттарын кеңістікке таратып жатыр.
«Кристалл шар» атауы тұмандықтың дөңгелек пішіні мен әлсіз жарқырайтын газ қабаттарына байланысты берілген. Астрономияда планетарлық тұмандықтар планеталарға қатысы жоқ, олар бұл атауды тек сыртқы пішіні ұқсас болғандықтан алған. Мұндай нысандар жұлдыз өмірінің соңғы кезеңінде оның сыртқы қабаттарын ғарышқа лақтырып, айналасында сфераға жақын газ құрылымын қалыптастырған кезде пайда болады.
NGC 1514 екі жұлдыздан тұратын жүйе болып табылады, олар бір-бірін шамамен тоғыз жылда бір айналып өтеді. NOIRLab мәліметінше, осы жүйедегі жұлдыздардың бірі энергиясын жоғалтып, сыртқы қабаттарын біртіндеп жоғалта бастаған.
Ғалымдардың түсіндіруінше, бастапқыда Күннен бірнеше есе ауыр болған бұл жұлдыз соңғы эволюциялық кезеңде сыртқы қабатын толықтай дерлік ғарышқа шашқан. Қос жұлдыздың өзара әсері нәтижесінде асимметриялы газ ағындары пайда болып, кеңейіп жатқан қабық түзілген. Осы күрделі құрылым телескоп түсірген суретте анық байқалады.
Материал авторы
